3.1.06

Borobodur

  
Bu isme ilk defa Zeynep Oral'ın Uzakdoğu'm kitabında rastladım. Zeynep Oral'ın anlatımında herşey büyülüydü. Bir gün oraya gideceğimi düşündüm. Ya da orada olmak isteyeceğimi.

Borobodur'u 2004'ün Mayısında Java gezisinde gezdim. Sonra detayları çok da düşünmedim. Harika bir anıt, unutulmaz bir anı olduğü aklımda kaldı, okadar. Geriye dönüp bakınca Borobudur'un gerçekten benim için, insanlar için ne anlam ifade ettiğini tekrar düşündüm.

Borobodur...Anlamı "Mountain of accumulation of merits of the ten states of Bodhisattva" (Bodhisattva'nın 10 evresindeki yararların toplandığı dağ). Java adasının ortasında, lotus çiçeğine, mandalaya, ve dev bir stupaya benzeyen bir anıt. Bazı kaynaklar oyle belirtse de tapınak değil. Onu tapınağa indirgemek, onun yapılmasindaki amacı ve uzun yıllar süren inşaat için harcanan emekleri inkar etmek demek.

Borobodu'a sabaha karşı, daha gün ağarmadan gitmeli. Kalabalıktan, sıcaktan kaçmak, ay ışında Borobodur'u seyretmek, sonra güneşin doğuşunu en tepeden seyretmek için. Güneşin yakmaya başladığı saatlerde dönmek, dönerken geriye bakı Borobodur'un bütünlüğünü hafızaya kazımak için. Geleneksel ve beklenen sitil budeğil aslında. En alt kattan başlayıp, saatyönünde dönerek, her kattan bir şeyler "öğrenerek", yavaş yavaş ve emek harcayarak en üste çıkmak...

Alt katmanlar yasamdaki kalıpları, kuralları, maddeleri, maddeciliği, aç gözlülugğü, istekleri simgeler. Orta katman, bunları aşmayı, sekillerin yok olduğunu, son katman da hiçliği. Alt katmanlar köşelidir, karmaşıktır, son katmansa yuvarlak. Ziyaretçiler en alttan üste çıktıkç Buda'nın hayatqinı anlatan yüzlerce kabartma bu tecrübeye rehberlik eder.

Ay ışiğında en yukardan başlayan turist ziyaretcılerse once, alacakaranlıktaki stupa golgelerinde, zirvenin yuvarlaklığında hiçliği görür, sonra herşey aydınlanmaya başlayınca alt katlardaki karmaşayı, mavi-yeşil ormanı.

İşte Borobudur'u neden sevdiğimi, neden onun benim icin özel olduğunu anlıyorum artık. O, yatıp kalkılacak, mum yakılacak bir tapınak değil. Saray ya da şehir de değil. Sıradan bir dünya harikası bina da değil. Dokunarak, gorerek, düşünerek, hissederek algılanabilecek, insanı ıçinden değiştirecek ya da değişimlere zemin hazırlayacak bir tecrübe.

Etiketler: , ,

0 Yorum:

Yorum Gönder

Bu yazıya verilen bağlantılar:

Bir Bağlantı Yarat

id="comments"<< Ana Sayfa